Ecokosten
Ecokosten als milieumaat voor de bouw
Wat zijn ecokosten?
Ecokosten zijn een maat voor milieubelasting op basis van preventiemaatregelen. Het zijn kosten die eigenlijk gemaakt zouden moeten worden om de vervuiling van bodem, water en lucht en de uitputting van de aarde te compenseren met maatregelen elders in de economie. Zo zou er bijvoorbeeld voor elke 1000 kg CO2 emissie voor € 135,- geïnvesteerd moeten worden in windmolens in de zee (of soortgelijke maatregelen). Wanneer men dit consequent zou doen, dan zou de totale CO2 emissie uiteindelijk halveren t.o.v. 1990. Het broeikaseffect zou dan naar verwachting stabiliseren en de temperatuur zou uiteindelijk niet meer stijgen. Men kan dergelijke berekeningen ook maken voor andere problemen van milieuvervuiling zoals verzuring, vermesting, vorming van zomer smog en stofvorming, en verder voor verbruik van (zware) metalen, fossiele brandstoffen en land (waaronder het regenwoud). Het rekensysteem van ecokosten is ontwikkeld aan de TU Delft. Winket heeft ecokosten als milieumaat gekozen omdat deze milieumaat een begrijpelijke achtergrond heeft en de berekening ervan het meest transparant is. De meeste andere milieumaten hebben immers de nogal subjectieve benadering van de “weging van de relatieve ernst”, om de verschillende deelproblemen bij elkaar te kunnen optellen tot één getal.
Hoe passen we ecokosten toe?
Winket heeft voor alle elementen in de bouw het gebruik van grondstoffen en energie bepaald. Op grond van tabellen van ecokosten van de TU Delft, zijn de ecokosten van de elementen in de bouw opgeteld. De LCA’s (levenscyclusanalyses) die hieraan ten grondslag liggen zijn “van zand tot klant”, d.w.z. vanaf de winning van grondstoffen tot het gereedgekomen gebouw. Daarnaast gaat Winket uit van de energieprestatie van het gebouw om het energiegebruik in de gebruiksfase uit te rekenen. Ook hier worden via de tabellen van de TU Delft de ecokosten bepaald. Voor onderhoud en sloop geldt dezelfde aanpak.
Wat hebben we aan een ecokostenberekening?
Een berekening van ecokosten geeft aan of het ene alternatief milieuvriendelijker is dan het andere. Als bouwplannen echter sterk van elkaar verschillen en dus eigenlijk moeilijk vergelijkbaar zijn (bijvoorbeeld nieuwbouw versus renovatie), moeten we niet naar de ecokosten alleen kijken. De ecokosten/waarde-verhouding, EVR (ecocosts/value ratio), is dan maatgevend voor de beste keuze in termen van duurzaamheid. Waarde is hier gedefinieerd als de prijs die men bereid is te betalen. Door deze verhouding toe te passen, neemt men aspecten van kwaliteit, grootte, vormgeving en ligging mee, omdat dit type aspecten immers de waarde van een gebouw bepalen. De ecokosten/waarde-verhouding is een wetenschappelijke grootheid voor de duurzaamheid van een product of dienst.
Tabellen met ecokosten voor de bouw
In het begrotingsprogramma Kubus Kalk kunnen de ecokosten in de berekening gelijk meegenomen worden met de gewone bouwkosten. Men krijgt dan naast de bouwkostenbegroting automatisch overzichten van ecokosten. Ter informatie worden hieronder een aantal tabellen gegeven voor ecokosten van de elementen uit de Winket Referentieprojectenmethode. Deze zijn hieronder te downloaden.